Bij Phrenos begint actieonderzoek altijd met een vraagstuk uit de praktijk. Het veranderen van de praktijk staat namelijk centraal. Het onderzoek helpt bij het verbeteren van zorg en ondersteuning van cliënten en naasten. Actieonderzoek draagt bij aan de professionele ontwikkeling van alle betrokkenen en levert kennis op die meteen toepasbaar is in de praktijk.
Actieonderzoek is een benadering van onderzoek, volgt geen vastomlijnde methode en kent een variatie in onderzoeksopzet en methoden. Er zijn allerlei methoden en werkvormen te gebruiken om (bijvoorbeeld) werkprocessen te onderzoeken. Denk hierbij aan workshops, brainstorm- of co creatie sessies of storytelling.
Bij actieonderzoek gaan veranderen, leren en kennisontwikkeling hand in hand. Actieonderzoek is participatief, cyclisch en reflexief. Daarbij is er voortdurend aandacht voor de unieke context. Dit zijn de 5 kenmerken van actieonderzoek.
1. Kennis ontwikkelen leren en veranderen
Bij actieonderzoek gaat het om een combinatie van het ontwikkelen van (wetenschappelijke) kennis, het leerproces van de deelnemers en het ontwikkelen van een veranderproces of oplossing voor een probleem uit de praktijk.
2. Participatief
Actieonderzoek is in 2 opzichten participatief. De onderzoeker doet mee in het netwerk dat wordt onderzocht en de deelnemers uit het netwerk gaan zelf op zoek naar antwoorden op de door hen geformuleerde vragen.
3. Cyclisch
Een actieonderzoek is een cyclisch proces: van planvorming (plannen), ontwikkeling (actie), studie (observeren) en reflectie (reflecteren). Aan het einde van elke cyclus wordt bepaald wat nodig is in de volgende ontwikkelfase van het netwerk. Op dit punt start de volgende cyclus.
4. Aandacht voor context
In een actieonderzoek is veel aandacht voor de unieke context van het netwerk: door goede analyses van het netwerk en van de kennis die al beschikbaar is over integrale samenwerking worden plannen verder ontwikkeld en wordt permanent geleerd.
5. Reflexief
Actieonderzoek stimuleert mensen in het netwerk om gebeurtenissen en ervaringen te begrijpen, verklaren en te duiden en om te reflecteren op hun eigen handelen.
Lees meer
- Kennislemiscaat van Phrenos
- Meer informatie over actieonderzoek op de website van ZonMw