Het NVP was mede-initiatiefnemer van de ontwikkeling van een nieuwe psycho-educatie aan jongvolwassenen met een vroege psychose en hun naasten. Samen met Phrenos, NHL Stenden hogeschool, Anoiksis en Ypsilon ontwikkelde het NVP tussen 2021 en 2024 de module ‘Samen leren bij een vroege psychose’.
Implementatieproject
Het implementatieproject Samen Leren bij Psychose is per 1 december 2025 van start gegaan en heeft een looptijd van 2 jaar. In deze periode worden 10 ggz-organisaties op inhoud en proces ondersteund bij het invoeren van een eigentijdse manier van psycho-educatie, die gebaseerd is op de principes van dialogisch en triadisch werken. Het project is een gezamenlijk initiatief van Ypsilon, Anoiksis, Kenniscentrum Phrenos en het Netwerk Vroege Psychose (NVP). Deze organisaties nemen deel: KieN, GGZ Rivierduinen, Parnassia Groep, GGZ Oost Brabant, Mentrum, UMCG, GGZ Noord-Holland Noord, Antes, Pro Persona en Dimence. Lees meer over het implementatieproject
Over de module ‘Samen leren bij een vroege psychose’
‘Samen leren bij een vroege psychose’ heeft tot doel om de dialoog te voeren tussen cliënten, naasten en hulpverleners over de persoonlijke betekenis en impact van een (vroege) psychose, en over herstel van balans in het persoonlijke leven van cliënten en naasten en het sociale netwerk. Daarmee sluit deze module aan op de meest recente inzichten op het gebied van herstelondersteuning. De module is specifiek ontwikkeld ten behoeve van jongvolwassenen en hun naasten die recent te maken hebben gehad met een psychose. Reden daarvoor is dat zij zich in een dynamische levensfase bevinden waarin identiteitsontwikkeling, studie, relaties en het losmaken van ouders belangrijke thema’s zijn.
Psycho-educatie met ruimte voor dialoog
De module heeft de klassieke psycho-educatie naar een ‘next level’ gebracht omdat het accent niet langer ligt op eenzijdig zenden van informatie en leefregels vanuit de hulpverlener, maar ruimte biedt voor open dialoog. De module omvat 9 bijeenkomsten en behandelt thema’s die vanuit het perspectief van cliënten en naasten relevant zijn, zoals betekenisgeving, rouw en stigmatisering. Deze thema’s zijn gebaseerd op literatuuronderzoek en kwalitatief onderzoek onder cliënten, naasten en hulpverleners.
Dialogische werkvormen
De module wordt geïntegreerd aangeboden aan cliënten en naasten. Van de (ervaringsdeskundige) gespreksleiders wordt verwacht dat zij het gesprek tussen cliënten en naasten kunnen faciliteren en ruimte bieden aan verschillende, soms tegenstrijdige inzichten en ervaringen. Zij werken vanuit een herstelgerichte en hoopgevende visie, met gebruik van dialogische werkvormen en een niet-wetende houding. Zij bieden ruimte aan alle perspectieven en delen informatie die aansluit bij de behoeften van de deelnemers.
Workshop voor (ervaringsdeskundige) gespreksbegeleiders
Ben je geïnteresseerd en wil je meer handvatten krijgen om de module toe te passen? Phrenos organiseert regelmatig workshops waarin gespreksbegeleiders de rationale achter de module, de werkwijze en de inhoud toegelicht krijgen. Een introductie in dialogische werkvormen maakt deel uit van de workshop.
Meer informatie: Laura Neijmeijer, projectleider Kenniscentrum Phrenos
Wetenschappelijk publicatie
Over het proces van het tot stand komen van de module verscheen deze publicatie: Psychoeducation for Relatives of Young Adults with First-Episode Psychosis: A Qualitative Exploration of Needs and Experiences in PubMed (juni 2025).
Doorontwikkeling
In de toekomst willen we de module doorontwikkelen ten behoeve van mensen met een aanhoudende psychotische kwetsbaarheid en hun naasten. Werk je in de langdurige zorg voor mensen met een psychotische kwetsbaarheid en wil je hieraan je steentje bijdragen? Meld je aan bij Laura Neijmeijer, coördinator van het NVP.