Skip to: Cursus Filosofisch licht op herstel

Kenniscentrum Phrenos website

Cursus Filosofisch licht op herstel

In 2022 biedt Kenniscentrum Phrenos in samenwerking met Wouter Kusters (Kusters Tekst en Media) de cursus “Filosofisch licht op herstel” aan.  In deze cursus maak je kennis met het filosofisch denken over  begrippen als ervaring, ervaringskennis, herstel, betekenis, spiritualiteit, existentie. Het vergroot je inzicht in en kennis over deze begrippen en leert je hoe je deze kennis kan benutten bij vragen in de dagelijkse zorgpraktijk.

Waarom deze cursus?

Herstel is voor velen een aantrekkelijk en inspirerend concept. Het begint immers met de eigen ervaringen en inzichten van mensen met ontwrichting. Het verwijst allereerst naar een persoonsgerichte in plaats van een symptoom- of stoornisgerichte benadering, die wars is van standaardoplossingen. Het is een gelaagd, complex begrip, met culturele en maatschappelijke aspecten. Het is een hoopvol begrip door Leamy e.a. (2011) samengevat in het acroniem CHIME (connectedness, hope, identity, meaning, empowerment).
Tegelijk roept het een aantal fundamentele vragen op. Hoe geef je deze begrippen vorm in de zorg van alledag? Wanneer is er sprake van herstel? Wie bepaalt of iemand herstelt of herstellende is: alleen de persoon zelf of hebben ook anderen hierover iets te zeggen? Zijn alle dimensies van herstel even belangrijk? Hoe kan je culturele diversiteit en spiritualiteit recht doen? Hoe voorkom je het gevaar van een reductionistische, westerse en normerende opvatting van het begrip herstel waar minderheidsgroepen zich niet in herkennen? (Slade e.a. 2012).
Kan de filosofie ons misschien goede gedachten aanreiken in onze zoektocht naar betekenisvolle antwoorden op deze vragen?
In deze cursus willen wij ons met de deelnemers op deze vragen richten. Dat doen we onder andere aan de hand van de lezingen georganiseerd door Kenniscentrum Phrenos en de Stichting Psychiatrie en Filosofie in 2017 en 2018 (gebundeld in Filosofie bij Herstelondersteuning 2018). Deze cursus gaat in workshop-achtige sessies verder met de bevindingen van de lezingenreeks, werkt de filosofische reflecties nader uit, en past ze toe in het licht van de dagelijkse praktijk van zorg.

Inhoud

De cursus bestaat uit zes tweewekelijkse studiebijeenkomsten van 13 00 tot 17.00 uur.
Voor iedere bijeenkomst lezen de deelnemers een artikel samen met een aantal vragen die inspireren om alvast na te denken over het te bespreken thema.
Aan bod komen onder meer:

  •  Teksten uit Mensen zijn ingewikkeld; een pleidooi voor acceptatie van de werkelijkheid en het loslaten van modeldenken (Floortje Scheepers, 2021)
  • Teksten uit de bundel Filosofie bij Herstelondersteuning (redactie door Boertien en Kusters, 2018):
    o Gerard Visser: Ik ben geen psychiatrische ziekte, maar een mens; over herstel als erkenning van de zielsdimensie
    o Rob Sips: Niveaus van herstel en ervaring; filosofie en ervaring
    o Bert van den Bergh: Stemmingsstoornis? Over ‘depressie’ als kernprobleem van de laatmoderniteit’
  • Teksten uit Filosofie van de waanzin. Fundamentele en grensoverschrijdende inzichten van Wouter Kusters (2014).
  • Uncovering the realities of delusional experience in schizophrenia: a qualitative phenomenological study (Feyaerts e.a. 2020, The Lancet) (binnenkort in Nederlandse vertaling).
  • Delen van webinars over waanzin van de Stichting psychiatrie en Filosofie.

In de bijeenkomsten bestuderen en bespreken we de literatuur en webinars. De deelnemers brengen voorbeelden van hun praktijkervaringen in om te onderzoeken wat de lesstof voor hun praktijkervaringen kan betekenen. In hoeverre brengt het een nieuw perspectief naar voren en hoe zou dat perspectief verder kunnen worden ontwikkeld? Door hierover met elkaar van gedachten te wisselen kan het belang van de artikelen en webinars duidelijk worden voor de (eigen) zorgpraktijk. Er is veel ruimte voor uitwisseling, plenair en in kleine deelgroepen.

Leeruitkomsten

  • Kennis en inzicht rondom begrippen als ervaring, ervaringskennis, herstel, betekenis, spiritualiteit, existentie.
  • Kennismaking met het filosofisch denken over deze concepten
  •  Inzicht in hoe je deze kennis kan benutten bij vragen in de dagelijkse zorgpraktijk.

Voor wie?

  • Zorgprofessionals, uiteraard inclusief ervaringsdeskundigen
  • Onderzoekers
  • Bestuurders en leidinggevenden in de ggz
  •  Alle andere belangstellenden

Locatie

Kenniscentrum Phrenos

Data

Zes keer op vrijdagmiddag van 13.00 tot 17.00 uur op; 18 nov; 2 dec; 16 dec; 20 jan; 3 en 17 feb 2023

Kosten

€725,- voor deelnemers die werken bij een aan Phrenos deelnemende instelling
€875,- voor anderen

De docenten voorzien de cursisten van de te lezen artikelen. Dit is in de kosten inbegrepen.

Inschrijven

Aanmelden voor de cursus kan uitsluitend via het inschrijfformulier

Accreditatie

Accreditatie wordt aangevraagd bij de NVvP

Docenten

  • Dienke Boertien werkt bij Kenniscentrum Phrenos als stafmedewerker herstel en ervaringsdeskundigheid en heeft een achtergrond in de semantiek en filosofie. Zij geeft en ontwikkelt trainingen rondom ervaringskennis en ondersteunt de implementatie hiervan. (o.a. Wellness Recovery Action Plan, Peer-supported Open Dialogue).
  • Wouter Kusters is filosoof, schrijver en docent. Sinds de uitgaven Pure Waanzin (2004) en Filosofie van de waanzin (2014) geeft hij diverse cursussen, trainingen en coachingstrajecten, o.a. via de RINO en Lemion aan hulpverleners, ervaringsdeskundigen, en aan iedereen die geïnteresseerd is in aan de ggz gerelateerde thema’s.
  • Gastdocenten: Floortje Scheepers, Gerard Visser, Bert van den Bergh, Rob Sips.

 

Back To Top